Znieczulenie przy porodzie naturalnym – zalety i wady

Blokadę zewnątrzoponową stosuje się coraz częściej w ciągu ostatnich 50 lat. Nauczyciele w szkołach rodzenia odkrywają, że coraz więcej kobiet planuje – a nawet żąda – znieczulenia zewnątrzoponowego, aby uniknąć bólu porodowego.

Skąd ta popularność? Czy są jakieś istotne wady znieczulenia zewnątrzoponowego? Czy są wystarczająco bezpieczne do rutynowego użytku?

Co to jest znieczulenie zewnątrzoponowe?

Znieczulenie zewnątrzoponowe lub analgezja odnosi się do całkowitej lub częściowej utraty czucia w tułowiu między dnem a kością łonową lub w dole. Środek znieczulający (taki jak Marcaine, Lidokaina lub Karbokaina), narkotyk (taki jak Demerol, Morfina lub Fentanyl) lub ich kombinację wstrzykuje się w dolną część pleców w przestrzeń nadtwardówkową między kręgami lędźwiowymi drugiego i piątego.

Niektórzy używają terminów znieczulenie i analgezja w odniesieniu do stosowanych środków: środków znieczulających lub przeciwbólowych. Środki znieczulające znieczulają ten obszar; środki zewnątrzoponowe stosowane samodzielnie zmniejszają ból porodowy, ale nie eliminują go całkowicie. Inni używają tych terminów do opisania stopnia złagodzenia bólu. Znieczulenie, podobnie jak standardowe znieczulenie zewnątrzoponowe, polega na całkowitej utracie wrażeń podczas porodu. Znieczulenie, podobnie jak w przypadku lekkiego znieczulenia zewnątrzoponowego, jest częściową utratą.

W niektórych ośrodkach do porodu używa się leków zewnątrzoponowych, ale obecnie są one mniej dostępne niż środki znieczulające.Obecnie leki zewnątrzoponowe są częściej stosowane w przypadku bólu po cięciu cesarskim; pojedyncza dawka podana na sali porodowej zapewnia około 24 godziny złagodzenia bólu.

Ryzyko a korzyść

Prawie zawsze istnieje kompromis, gdy podczas porodu stosuje się leki i interwencje. Każda kobieta musi znać i rozważyć potencjalne korzyści i zagrożenia oraz zastosować je w swojej własnej sytuacji.

Kiedy matka dobrze radzi sobie z bólem, a postępy są normalne, ryzyko związane ze znieczuleniem zewnątrzoponowym przewyższa korzyści. Jeśli jednak jest wyczerpana, odczuwa silny ból lub wymaga bolesnych interwencji, korzyści mogą przewyższać ryzyko.

Potencjalne korzyści z znieczulenia zewnątrzoponowego

Znieczulenie zewnątrzoponowe lub analgezja zapewniają ulgę lub zmniejszenie bólu porodowego bez wpływu na stan psychiczny matki. Pozwala wycieńczonej matce zrelaksować się lub zasnąć podczas porodu oraz uspokoić kobietę niespokojną i spiętą z powodu bólu. Po założeniu cewnika zewnątrzoponowego, w razie potrzeby można łatwo podać dodatkowe leki, zapewniając długotrwałą i stałą ulgę w bólu.

Niektóre długotrwałe porody, prawdopodobnie te spowolnione przez lęk, przyspieszają przy znieczuleniu zewnątrzoponowym. Lęk może powodować nadmierną produkcję hormonów stresu, takich jak adrenalina i noradrenalina, które spowalniają skurcze. Pozwalając matce odpoczywać bez bólu, znieczulenie zewnątrzoponowe usuwa jej niepokój, a postęp porodu może ulec poprawie. Ponieważ znieczulenia zewnątrzoponowe często obniżają ciśnienie krwi, może to być korzystne dla niektórych kobiet z nadciśnieniem indukowanym ciążą

Znieczulenia zewnątrzoponowe są również przydatne przy porodach cesarskich, umożliwiając matce zachowanie czujności i zaangażowania bez bólu. Pozwalają jej uniknąć znieczulenia ogólnego, które uważa się za obarczone większym ryzykiem.

Narkotyki zewnątrzoponowe zmniejszają ból bez osłabiania innych wrażeń lub funkcji mięśni. Kobiety mogą łatwiej zmieniać pozycję niż w przypadku środków znieczulających. Pozostają świadome swoich skurczów i często nadal uczestniczą aktywnie w porodzie; stosując wzorce oddechowe i inne środki zapewniające komfort. Dla kobiet, które chcą być świadome swojej pracy, leki zewnątrzoponowe są często uznawane za do przyjęcia.

Potencjalne zagrożenia

Blokady zewnątrzoponowe niosą ze sobą pewne ryzyko dla matki, płodu i noworodka. Działania niepożądane są zwykle większe w przypadku większych dawek leków, dłuższej przerwy w działaniu leku oraz niedojrzałości lub niepokoju u płodu.

Niepożądane skutki dla matki

  • Niedostateczna ulga w bólu (do 10%)
  • Wzrost temperatury jamy ustnej i pochwy matki, rozpoczynający się w ciągu godziny po podaniu znieczulenia zewnątrzoponowego, co może prowadzić do leczenia matki i dziecka z powodu nieistniejącej infekcji. Efekt ten może być zależny od dawki. To niedawne odkrycie z Anglii jest badane w Stanach Zjednoczonych
  • Spadek ciśnienia krwi matki leczony zmianą pozycji, tlenem i możliwymi lekami wazopresyjnymi (mniej prawdopodobne, jeśli przed znieczuleniem zewnątrzoponowym podaje się bolus płynów dożylnych).
  • Krótkotrwały lub długotrwały ból kręgosłupa po porodzie spowodowany siniakami spowodowanymi wstrzyknięciem lub nadwyrężeniem więzadeł spowodowanym długotrwałym przebywaniem w uszkadzającej pozycji lub niewłaściwym ruchem (na przykład skrajne bierne zgięcie tułowia, bioder i kolan matki podczas drugiego etapu) lub nagłe energiczne ruchy matki) przy rozluźnieniu mięśni i drętwieniu pleców (do 19%). Długotrwałe bóle pleców są prawie dwa razy bardziej prawdopodobne przy znieczuleniu zewnątrzoponowym niż bez
  • Możliwa niezamierzona blokada kręgosłupa i wynikający z tego ból głowy kręgosłupa wymagający dni odpoczynku w łóżku i opatrunku krwi